Chuyên đề tăng cường tiếng việt cho trẻ em mầm non vùng dân tộc thiểu số

Thứ năm - 30/03/2017 22:30
Hiện nay, ngôn ngữ sử dụng trong hệ thống giáo dục quốc dân của nước ta là tiếng Việt. Vì vậy, việc tăng cường tiếng Việt cho trẻ mầm non vùng dân tộc thiểu số có ý nghĩa vô cùng quan trọng, nhằm nâng cao khả năng sử dụng tiếng Việt của trẻ, đảm bảo cho các em có kỹ năng cơ bản trong việc sử dụng tiếng Việt, để hoàn thành chương trình Giáo dục Mầm non, tạo tiền đề cho việc học tập, lĩnh hội kiến thức của cấp học tiểu học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục vùng dân tộc thiểu số.
        Bài viết này xin chia sẻ một số nội dung để thực hiện có hiệu quả chương trình tăng cường tiếng Việt cho trẻ vùng đân tộc thiểu số.
        Các bước triển khai xây dựng, thực hiện chuyên đề
       - Nhà trường tham mưu cho UBND xã xây dựng kế hoạch thực hiện chuyên đề tăng cường tiếng Việt cho phù hợp với địa phương.
      - Trên cơ sở kế hoạch của UBND xã nhà trường nghiên cứu, xác định yêu cầu, khung chương trình, để xây dựng kế hoạch và triển khai thực hiện chuyên đề phù hợp với tình hình thực tế.
       - Tổ chức cho giáo viên được bồi dưỡng và học tiếng dân tộc, đảm bảo cho giáo viên dạy vùng dân tộc thiểu số biết tiếng mẹ đẻ của trẻ để giao tiếp, tổ chức các hoạt động chăm sóc, giáo dục trẻ.
      - Đối với giáo viên; Căn cứ vào thực tế, số lượng trẻ còn hạn chế tiếng Việt để xem xét thời lượng tăng cường tiếng Việt trong ngày, xây dựng nội dung tăng cường tiếng Việt cho trẻ, linh hoạt sử dụng các tình huống dạy trẻ tiếng Việt, đối với trẻ 5 tuổi khi dạy tăng cường tiếng Việt, giáo viên phải chú ý rèn kỹ năng dạy trẻ nói câu đầy đủ, phù hợp với bảng từ,chú trọng sửa lỗi cho trẻ ở những từ phát âm khó, sửa tật nói ngọng, rèn cho trẻ tự tin trong giao tiếp tiếng Việt.
      - Khuyến khích giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin trong việc dạy và học, sử dụng linh hoạt các tiện ích, phần mềm, tư liệu, hình ảnh để nâng cao hiệu quả dạy học tiếng Việt.
     -  Tổ chức các các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo để tạo sân chơi và môi trường giao tiếp tiếng Việt cho trẻ.
     *Tổ chức môi trường lớp học
     Môi trường lớp học đóng một vai trò quan trọng trong việc dạy và học, nó quyết định phần lớn tới chất lượng dạy học của nhóm lớp. Đối với các lớp dạy chương trình tăng cường tiêng Việt  thì việc tạo môi trường lớp học lại càng có ý nghĩa lớn lao hơn đối với trẻ.
      + Môi trường trong lớp học
       Môi trường giáo dục được xây dựng phù hợp với nội dung giáo dục của từng độ tuổi, từng chủ đề phục vụ cho việc thực hiện các mục tiêu, nội dung giáo dục nói chung và nội dung dạy tăng cường tiếng Việt nói riêng của các lớp.
      Môi trường của các nhóm, lớp phải tạo cho trẻ có nhiều cơ hội học tập và được hoạt động với môi trường tiếng Việt, cho dù trẻ học trong lớp đơn hay lớp mẫu giáo ghép. Ví dụ: các đồ dùng các nhân của trẻ,các thiết bị trong lớp được dán ký hiệu bằng các chữ cái; các mảng tường có sử dụng đa dạng các kiểu chữ cái; các chữ cái và chữ số treo/ dán trong lớp.
     Việc sắp xếp các góc hoạt động trong lớp phải hợp lí, thuận tiện và có đủ không gian cho trẻ  hoạt động , các góc yên tĩnh như góc ( học tập, nghệ thuật) phải xa góc động ( góc xây dựng, góc phân vai). Sử dụng các giá, bảng để làm hàng rào ngăn cách các góc chơi  nhưng phải có độ cao vừa phải để không làm che khuất tầm nhìn. Thường xuyên hay đổi nội dung các góc chơi trong từng chủ đề nhằm tạo sự hứng thú, kích thích trẻ tham gia hoạt động.
      Các nhóm, lớp tạo ra môi trường giao tiếp bằng tiếng Việt tích cực thông qua nhiều hình thức như: tổ chức các giờ học tiếng Việt cho trẻ mẫu giáo vào các buổi chiều trong tuần, tổ chức các trò chơi ngôn ngữ, các hoạt động giáo dục khác có tăng cường sự giao lưu, giao tiếp bằng tiếng Việt giữa trẻ - trẻ, giữa trẻ - cô và những người xung quanh.
      Riêng đối với lớp mẫu giáo ghép, môi trường tiếng Việt đã quan tâm đến tính phù hợp với sự khác biệt về nội dung giáo dục của các độ tuổi, về văn hóa của các dân tộc có trong lớp. Đặc biệt là môi trường giao tiếp tiếng Việt tăng cường sự giao tiếp giữa trẻ các độ tuổi với nhau (cùng độ tuổi, khác độ tuổi) và có sự đan xen về độ tuổi cũng như trình độ tiếng Việt để trẻ có nhiều cơ hội học tập và chia sẻ, không kỳ thị hoặc phân biệt đối xử.
      + Môi trường ngoài lớp học
      Cần chú ý thiết kế xây dựng các góc hoạt động cho trẻ ngoài lớp học,( như góc thiên nhiên, góc vận động..) tận dụng các điều kiện cơ sở vật chất sẵn có của trường, tận dụng các nguyên vật liệu sẵn có tại địa phương để giao nhiệm vụ cho trẻ, khuyến khích trẻ giao tiếp, tương tác với nhau bằng tiếng Việt.
     Ví dụ: xây dựng góc thiên nhiên cho trẻ được chơi với cát, nước, chăm sóc cây.. để cho trẻ được chơi theo nhóm và khuyến khích trẻ giao tiếp với nhau bằng tiếng Việt trong quá trình trẻ chơi.
      Đẩy mạnh việc phối hợp tạo môi trường giao tiếp bằng tiếng Việt từ ngay trong nhà trường và trong gia đình trẻ, phối hợp chặt chẽ với cha mẹ trẻ, thường xuyên giao tiếp với trẻ bằng tiếng Việt ngay tại gia đình. Đồng thời, có các biện pháp tuyên truyền để khuyến khích cộng đồng nơi trẻ đang sinh sống tăng cường giao tiếp với trẻ bằng tiếng Việt.
       Xây dựng kế hoạch tăng cường tiếng Việt vào các hoạt động trong ngày của trẻ 
      Xây dựng kế hoạch tăng cường tiếng Việt vào các hoạt động trong ngày cho trẻ ở mỗi chủ đề bao gồm:
      - Mục tiêu chủ đề:
          Thực hiện mục tiêu chương trình phù hợp với đặc điểm của trẻ, nhấn mạnh việc chuẩn bị tiếng Việt (Lĩnh vực phát triển ngôn ngữ ).
         Đối với lớp ghép khi xây dựng mục tiêu cần phải xác định rõ ràng mục tiêu cụ thể  cho từng độ tuổi  có trong lớp.
       - Nội dung chủ đề. Căn cứ vào chương trình khung.
      - Tổ chức môi trường lớp học: Căn cứ vào nội dung bài học để chuẩn bị môi trường lớp học, đồ dùng của cô, đồ dùng của trẻ và dự kiến hình thức tổ chức.
      + Môi trường vật chất: Tổ chức các khu vực hoạt động; chuẩn bị đồ dùng đồ chơi, sưu tầm và trưng bày tranh ảnh, sách, sản phẩm tạo hình của trẻ, vật thật, đồ dùng sinh hoạt địa phương…về chủ đề .
      + Môi trường chữ viết. Chú ý khi tạo môi trường chữ viết cho trẻ  cần tạo bằng các chữ cái in thường, đảm bảo vừa tầm mắt của trẻ, tránh rườm rà gây khó nhìn cho trẻ.
- Các hoạt động. (Học, chơi, ăn,ngủ... theo chế độ sinh hoạt- theo thời gian biểu)
- Kế hoạch tuần.  
- Kế hoạch ngày.
1. Gợi ý xây dựng kế hoạch tuần
 Các bước xây dựng kế hoạch tuần;
 
Hoạt động Thứ hai Thứ ba Thứ tư Thứ năm Thứ sáu
Đón trẻ -Trò chuyện- Thể dục sáng  
Chú ý tăng cường tiếng Việt. 
Hoạt động học có chủ định          
Chơi, hoạt động ở các góc Chú ý tăng cường tiếng Việt.
Hoạt động ngoài trời Chú ý tăng cường tiếng Việt.
Làm quen với tiếng Việt -
-
-
-
-
-
-
-
  •  
-
-
  •  
Ôn tập các từ trong tuần
Vệ sinh, ăn, ngủ Chú ý tăng cường tiếng Việt.
Hoạt động chiều Chú ý tăng cường tiếng Việt.
Trả trẻ Chú ý tăng cường tiếng Việt.
               
 
2. Gợi ý xây dựng kế hoạch hoạt động trong một ngày.
                     Thứ……: ngày ..…..tháng…...năm…..
 
          1. Đón trẻ - Thể dục sáng
          2. Hoạt động học có chủ định (1 hoặc 2 hoạt động)
          3. Hoạt động góc.
          4. Hoạt động ngoài trời: 3 hoạt động
          - Đi dạo, quan sát.
          - Chơi trò chơi vận động.
          - Chơi tự do (vẽ tự do, nhặt lá rụng...)                                                                 
          5. Làm quen với tiếng Việt (mỗi ngày làm quen có trọng tâm 3 từ, thực hiện trong bất cứ hoạt động nào phù hợp). Cho trẻ làm quen trong hoạt động học, khi trẻ chơi ở các góc và lồng ghép trong hoạt động hàng ngày.
           6. Vệ sinh, ăn trưa và ngủ
          7. Hoạt động chiều
          8. Trả trẻ
1. Hằng ngày nhắc nhở trẻ 1-2  nội dung để chú ý tăng cường tiếng Việt cho trẻ.
2. Phối hợp với phụ huynh để tăng cường tiếng Việt cho trẻ.
    Tuỳ mức độ hiểu tiếng Việt của trẻ mà giáo viên linh hoạt lựa chọn các hình thức tăng cường tiếng việt phù hợp.
   *Một số ví dụ giờ tăng cường tiếng Việt cho trẻ
Ví dụ 1: Mẫu giáo Bé 3-4 tuổi.
Làm quen với từ: Cái cốc- Màu đỏ- Màu xanh (chủ đề gia đình)
          Mục đích: Trẻ nghe hiểu và nói được từ : Cái cốc- màu đỏ- màu xanh
          - Trẻ nghe hiểu và nói được từ: Cái cốc- màu đỏ- màu xanh
          - Hỏi và trả lời được câu hỏi: Cái gì đây? Màu gì đây?
          Chuẩn bị:
          Cái cốc, cái cốc màu xanh, cái cốc màu đỏ.
          Tiến hành:
          - Cô giáo chỉ vào cái cốc và nói "cái cốc"; cho trẻ nhắc lại
          + yêu cầu 1 trẻ nói "cái cốc"; chỉnh sửa nếu trẻ nói chưa chuẩn
          + Cho trẻ lần lượt nói "cái cốc"
          + Cho trẻ quan sát cái cốc. Cô chỉ vào từng trẻ và hỏi 'Cái gì đây?"; "Cái cốc" , cho trẻ nhắc lại 3 lần
          - Cô cho trẻ xem cái cốc màu đỏ và nói: "màu đỏ"; cho trẻ nhắc lại
          + Chỉ vào một trẻ và yêu cầu trẻ nói "màu đỏ"; cho trẻ nhắc lại
          + Cô chỉ và hỏi "màu gì đây?" "màu đỏ"; cô cho trẻ nhắc lại 3 lần.
          - Tương tự với cốc màu xanh
          - Cho trẻ thi xem bạn nào nói đúng tên màu.
          - Trò chơi "thi ai giỏi"
          Cô giơ cái cốc chỉ vào một trẻ và yêu cầu trẻ trả lời "cái cốc". Cô hỏi "cái cốc dùng để làm gì?". Trẻ trả lời: "Để đựng nước uống". Nếu cốc có màu đỏ hoặc màu xanh cô có thể hỏi thêm về màu sắc. Cô hỏi: "Cái cốc màu gì?"
Ví dụ 2: Mẫu giáo lớn 5 -6 tuổi)
Làm quen với từ: Gieo hạt, cấy, gặt (chủ đề Làm quen với nghề nông)
          Mục đích: Trẻ hiểu nghĩa và nói được từ: gieo, gieo mạ, cấy lúa, gặt lúa. Hiểu nội dung câu nói: Bác nông dân đang cấy lúa; Các bác nông dân đang gặt lúa.
          - Hỏi và trả lời được câu hỏi: Đây là ai? Đang làm gì?
          Chuẩn bị:
          - Tranh/hình ảnh (video clip) về gieo mạ, cấy lúa, gặt lúa.
          - Chọn từ cũ để dạy từ mới: gieo (gieo hạt), cấy lúa, lúa vàng, gặt lúa.
          Tiến hành:
          - Cô giáo vừa nói vừa chỉ vào tranh: Gieo hạt (lúa). Cô làm động tác và cho trẻ nhắc lại 3 lần.
          - Giáo viên chỉ và hỏi: Bác nông dân/cô đang làm gì? Cho trẻ trả lời.
          - Cô giáo vừa nói vừa chỉ vào tranh: Bác nông dân đang cấy lúa. Cho trẻ nhắc lại 3 lần. Giáo viên chỉ và hỏi: Bác/cô đang làm gì? Cho trẻ trả lời.
          - Cô giáo vừa nói vừa chỉ vào tranh: Bác nông dân đang gặt lúa. Cho trẻ nhắc lại 3 lần. Giáo viên chỉ và hỏi: Bác/cô đang làm gì? Cho trẻ trả lời.
          - Mở rộng: yêu cầu trẻ nhìn vào tranh “Gặt lúa” và hỏi trẻ: Lúa chín có màu gì? (lúa chín màu vàng). Sau đó cho trẻ hỏi nhau.
          - Nếu trẻ nói tốt, cho trẻ chơi vận động: Bé cũng là người nông dân (làm động tác vung tay gieo mạ/đi cúi thấp, bước sang ngang và cấy lúa/dàn hàng ngang bước tiến lên trước và làm động tác gặt lúa) vừa vận động vừa nói: Gieo mạ, cấy lúa, gặt lúa./.

Nguồn tin: spmamnon.edu.vn

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Giới thiệu về website

SPMAMNON.EDU.VN là trang web hỗ trợ cán bộ quản lý, giáo viên, sinh viên chuyên ngành giáo dục mầm non và cha mẹ trẻ trong chăm sóc giáo dục trẻ ở các cơ sở giáo dục mầm non và gia đình

Thống kê lượt truy cập
  • Đang truy cập98
  • Máy chủ tìm kiếm1
  • Khách viếng thăm97
  • Hôm nay11,793
  • Tháng hiện tại360,932
  • Tổng lượt truy cập12,444,559
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây