Bảo đảm các nguyên tắc giảng dạy cơ bản và tạo môi trường ngoại ngữ cho trẻ mầm non – sự hỗ trợ của các nhà xuất bản sách giáo khoa

Thứ hai - 06/11/2017 22:18
Tham luận tại Hội thảo đánh giá 03 năm làm quen tiếng Anh ở cấp học mầm non của Tập đoàn Giáo dục Đại trường phát.
Bảo đảm các nguyên tắc giảng dạy cơ bản và tạo môi trường ngoại ngữ cho trẻ mầm non – sự hỗ trợ của các nhà xuất bản sách giáo khoa
ĐẶT VẤN ĐỀ:
Ba năm triển khai thí điểm Tiếng Anh cho trẻ mầm non làm quen tiếng Anh do Bộ GD-ĐT chủ trì chưa phải là dài nhưng đến thời điểm này, việc đánh giá hiệu quả của chương trình này được xem là cần thiết. Công việc đánh giá cần bao gồm nhiều tác nhân liên quan từ sự hỗ trợ của bộ máy quản lý giáo dục các cấp, phụ huynh, giáo viên và cả các nhà xuất bản (NXB) sách giáo khoa (SGK) tiếng Anh. Sự thành công của chương trình thí điểm giúp trẻ em mầm non làm quen với Tiếng Anh không thể tách rời tất cả những tác nhân nói trên. Bài tham luận của chúng tôi – Tập đoàn Giáo Dục Đại Trường Phát (ĐTP) - sau đây sẽ phân tích vai trò của NXB trong việc hỗ trợ toàn hệ thống giáo dục Việt Nam trong nổ lực giúp trẻ em mầm non Việt Nam làm quen với tiếng Anh và đồng thời cũng đánh giá lại những hỗ trợ của ĐTP cho chương trình thí điểm này từ năm 2002 đến nay.
Trọng điểm của bài trình bày là các khía cạnh liên quan đến sách giáo khoa, đào tạo chuyên môn, thiết bị hỗ trợ và chăm sóc giáo viên và học sinh mà ở vị trí của một công ty chuyên về giáo dục, DTP đã thực hiện suốt các năm qua.
 
sb starter cover colors 1 a

 
A. VÌ SAO PHẢI NÓI ĐẾN SỰ HỖ TRỢ CỦA NHÀ XUẤT BẢN SGK?- SGK THÍCH HỢP VỚI LỨA TUỔI
  1. Đối với những quốc gia mà việc triển khai một chính sách giáo dục ngoại ngữ mới đang còn ở bước thử nghiệm, việc tận dụng những thành tựu sẵn có của thế giới – thông qua các NXB uy tín là việc cần thiết.
 
  • Nếu đến năm 1996, Việt Nam mới bắt đầu thí điểm đưa tiếng Anh vào lớp 3 và gần đây có chính sách xã hội hóa để đưa tiếng Anh vào từ các lớp mầm non thì thế giới đã có lịch sử giảng dạy TA cho trẻ em dài hơn nhiều. Trong khi Việt Nam đang bắt đầu thí điểm đưa tiếng Anh vào hệ thống mầm non thì ở các nước như châu Âu chẳng hạn, thống kê năm 2008 cho thấy có đến 93,8% trẻ em 5 tuổi ở Áo được học TA, 86,5% trẻ 3 – 5 tuổi được học tiếng Anh và 14% ở độ tuổi từ 0 – 2.
  • Những nghiên cứu về khả năng tiếp thu ngoại ngữ và những lợi ích của giáo dục ngoại ngữ từ sớm đã được tiến hành và những kết quả nghiên cứu này đã thúc đẩy sự phát triển nhanh chóng của việc đưa tiếng Anh vào hệ thống giáo dục của các nước. Đồng thời những kết quả nghiên cứu này cũng đưa các NXB vào cuộc đua thiết kế các bộ giáo trình giảng dạy TA như một ngoại ngữ hoặc ngôn ngữ thứ hai tốt nhất cho lứa tuổi mầm non.
  • Một đội ngũ chuyên gia đông đảo đã được các NXB huy động để chuyên thiết kế, khảo nghiệm và cập nhật SGK. Ví dụ NXB Cambridge University Press (thành lập năm 1534, có 2200 nhân viên) và NXB Oxford University Press (thành lập năm 1586, có đến 6000 nhân viên) đã có những giảng viên, giáo viên chuyên nghiệp cộng tác và đã cho ra đời nhiều bộ SGK được cả thế giới sử dụng. Các bộ SGK này luôn đi kèm với phần giới thiệu các quan điểm, phương pháp, kỹ thuật giảng dạy mà GV cần nắm vững khi sử dụng SGK.
 
Như vậy, sản phẩm của NXB sẽ là một trong những nguồn lực thúc đẩy sự phát triển còn non trẻ của hệ thống giáo dục ngoại ngữ mầm non của VN. Trước khi các NXB trong nước có thể đảm đương việc thiết kế một bộ SGK thích hợp cho lứa tuổi mầm non, nguồn cung cấp từ các NXB từ nước ngoài, có kinh nghiệm và đã được cho phép giảng dạy tại Việt Nam là một tác nhân quan trọng góp phần vào hiệu quả học của trẻ.
 
  1. Một bộ SGK hiện đại không chỉ là một cuốn sách học sinh (và sách bài tập) mà còn bao gồm tất cả phương tiện giúp tạo ra một môi trường – điều kiện học tập tối ưu, kết hợp cả học trên lớp với học trực tuyến, kết hợp tất cả các kênh đa phương tiện (hình ảnh, âm thanh, video, văn bản) thông qua bộ tài liệu hoàn chỉnh đầy đủ như CD dùng trong lớp, DVD, CD-ROM, IBW (bảng tương tác). Thời đại học tiếng Anh chỉ với  sách học sinh và  sách bài tập có băng cát xét đi kèm đã qua. Khái niệm “bộ SGK” đã xuất hiện như một phương tiện không thể thiếu cho toàn bộ công tác tổ chức dạy học ngoại ngữ.
 
crickets 2
 
  1. Sách giáo viên là nguồn tư liệu và phương tiện giúp giáo viên tiếp cận với phương pháp giảng dạy cập nhật, cung cấp cho GV các điều kiện để triển khai dạy – học – kiểm tra & đánh giá. Với chương trình đào tạo giáo viên ngoại ngữ chưa được đầy đủ như ở VN hiện nay, sách giáo viên đi kèm là một công cụ không thể thiếu. Ngoài hướng dẫn cụ thể cho việc giảng dạy từng đơn vị bài học, từng hoạt động trong SGK thì sách giáo viên bao giờ cũng có phần Giới Thiệu, làm rõ tất cả những quan điểm, phương pháp, kỹ thuật giảng dạy mà GV cần nắm vững khi triển khai giảng dạy theo SGK. Đặc biệt, các NXB có uy tín còn có thể giúp hỗ trợ các trường học nâng cao nhận thức và kỹ năng giảng dạy cho giáo viên thông qua các buổi tập huấn về phương pháp giảng dạy và sử dụng sách giáo khoa mới.
 
B. NHỮNG HỖ TRỢ CHUYÊN MÔN TỪ NXB: ĐÀO TẠO GIÁO VIÊN
Kinh nghiệm nhiều năm của ĐTP cho thấy những hỗ trợ sau đây đã rất cần thiết trong mối liên hệ giữa NXB và các trường học, trung tâm Anh ngữ:
 
  1. Thông qua các buổi giới thiệu SGK và các buổi tập huấn phương pháp giảng dạy, GV nắm vững những nguyên tắc cơ bản để tăng hiệu quả trong việc giảng dạy ngoại ngữ cho trẻ mầm non vì giáo viên tiếp cận:
 
  • Các quan điểm hiện đại về giảng dạy tiếng Anh cho trẻ mầm non. Cụ thể như quan điểm nền tảng SMILE của bộ SGK Hooray Let’s Play (Skill-oriented learning, Multi-sensory learner motivation, Intelligence-building activities, Long-term memory storage through music, movements and rhythm, Exciting stories and games).Bộ Happy Hearts dựa trên nguyên tắc SPICE (Social, Physical, Intellectual, Creative and Emotional domains). Tất cả những hoạt động trong các bộ sách kể trên đều nhằm phát triển kỹ năng căn bản cho trẻ mầm non. Từ các vận động thể chất đơn giản như cầm bút, đồ một nét ngoặc hay tô đúng một khung hình, phát âm một vần đúng khi hát, các em đều cần sự hỗ trợ của giáo viên khi thực hiện các hoạt động trong sách. Hiểu rõ mục tiêu của từng hoạt động sẽ giúp giáo viên có phương pháp hướng dẫn các em thích hợp với hiệu quả cao.Ngoài các nguyên tắc trên, Lý thuyết Đa trí tuệ do GS Howard Gardnerchủ xướng, giúp giáo viên nhận thức được mỗi học sinh có một cách học khác nhau, hoạt động nào nhằm được vào thế mạnh của các em sẽ thúc đẩy việc học tốt hơn. Các quan diểm hiện đại kết hợp với cách dạy truyền thống như TPR (nhận biết kiến thức qua hành động, ví dụ làm điệu bộ khi học từ bơi (swim) hay ngủ (sleep). Cách học này giúp trẻ mầm non tiếp thu nhanh, hiểu đúng, đồng thời tăng cơ hội hoạt động thể chất cho các em.).
  • Ba nguyên tắc cơ bản thúc đẩy quá trình hấp thụ ngoại ngữ ở trẻ mầm non: ưu tiên cho kỹ năng nghe, kết hợp các giác quan-tạo sự vui vẻ và các hoạt động vui học kết hợp hành động.
  • Sáu nguyên tắc ứng dụng trong tiến trình dạy – học trên lớp tạo ra những loại hình hoạt động rất đặc thù đối với lứa tuổi mầm non như: học và ôn tập từ mới qua các trò chơi, chuyện kể bằng hành động, các hoạt động nghe kết hợp hành động, sử dụng bài hát, văn vần, truyện kể và các bài tập kết hợp ngôn ngữ với phát triển các kỹ năng tư duy của trẻ.
  • Các yếu tố tăng tính hiệu quả trong giảng dạy GV cần lưu ý trong suốt tiến trình giờ học: luôn động viên – khen thưởng kịp thời bằng lời nói và vật phẩm, cùng các bé vận động qua các hoạt động, ít sử dụng tiếng Việt, cho các bé thường xuyên nghe và lập đi lập lại các bài hát, văn vần, sử dụng nhiều tranh ảnh – đồ vật, và phát âm rõ ràng với tiết tấu nhịp độ tự nhiên. Sự phối hợp những yếu tố này sẽ giúp đẩy nhanh sự hấp thụ ngôn ngữ của trẻ đối với một ngoại ngữ mới. 
 
  1. Nhà xuất bản với nhiệm vụ thiết kế, sản xuất các bộ SGK phù hợp lứa tuổi và giúp giáo viên tiếp cận các nguyên tắc, kỹ năng giảng dạy và tài liệu dạy – học và tạo ra được một môi trường ngoại ngữ qua đó các bé hấp thụ được ngoại ngữ một cách tự nhiên.
  • Trẻ mầm non chưa đọc viết được tiếng mẹ đẻ và vì vậy các bé sẽ hấp thụ ngoại ngữ theo cách của trẻ chưa biết đọc – viết tiếng mẹ đẻ. Nhà trường và giáo viên phải tạo ra được một môi trường sinh hoạt bằng ngoại ngữ tự nhiên bao gồm các hoạt động mang tính thói quen, vui chơi, giúp hoàn thiện các kỹ năng giao tiếp, cảm xúc, âm nhạc, vận động – các kỹ năng mà trẻ mầm non vẫn đang trong quá trình phát triển. Để có được một môi trường như vậy, nhà trường và giáo viên, ngoài việc sử dụng một bộ SGK thích hợp, còn cần tạo ra một môi trường – điều kiện học tập tối ưu, nơi trẻ mầm non phát triển được về trí tuệ, sự tự tin, lòng yêu thích học tập cũng như cả về thể chất.
  • Để làm được điều đó, ngoài sách bài học, bài tập, âm thanh – hình ảnh thì bao giờ cũng phải có những hỗ trợ sau:
  • Trang hoạt động phát triển kỹ năng tư duy và vận động kết hợp tay – mắt (worksheets). Những trang này có thể cắt rời, giúp các bé có cơ hội nghĩ và nói bằng tiếng Anh trong quá trình thao tác.
  • Các hình dán (stickers) để các bé thao tác nhận biết – gỡ – dán.
  • Các hình dán khen thưởng để thúc đẩy sự tự tin và cảm nhận về khả năng hoàn thành một yêu cầu học tập.
  • Bộ hình con rối với những nhân vật ngộ nghĩnh của SGK dùng để dẫn dắt, tạo môi trường học tập vui thú.
  • Các tranh áp phích tương tác (interactive posters), giúp kết nốigiáo viên- các bé và các bé với nhau thông qua các hình ảnh cómàu sắc sinh động.
  • Bộ tranh từ vựng và bộ tranh truyện kể
  • Phần mềm theo chủ đề bài học cùng nhiều hoạt động tương tác đã được tích hợp tất cả kênh âm thanh, hình ảnh, video, tăng sự lôi cuốn đối với trẻ mầm non
Tất cả các điểm nêu trên sẽ góp phần quan trọng tạo ra môi trường sử dụng ngoại ngữ trong lớp học lớp học.
 
500 vestel

C. THIẾT BỊ HỖ TRỢ
1. Tầm quan trọng của thiết bị hỗ trợ: Hiện nay, rất nhiều trường mẩm non công lập và tư thục đã được trang bị nhiều thiết bị hỗ trợ cần thiết để tăng hiệu quả cho việc học ngoại ngữ. Các bộ bảng tương tác (IWB) hay tivi tương tác (ITV) không còn quá mới lạ với giáo viên và các bé. Dạy các bé một bài hát, để các bé làm quen với một nhân vật trong bài hay thực hiện bài tập đơn giản nối hình vẽ với từ v.v. qua các công cụ hỗ trợ đều tạo được sự thích thú, giúp trẻ thực hành trong khi “chơi đùa” mà không tạo ra áp lực cho trẻ.
2. Sử dụng thiết bị đúng mức: Việc sử dụng công nghệ trong giảng dạy và học tập tuy mang lại hiệu quả cao, vẫn cần phải đúng mức. Nhiều nhà khoa học và giáo dục đã chỉ ra rằng sự tương tác trực tiếp giữa giáo viên và trẻ mầm non đóng một vai trò thiết yếu trong việc hình thành nhân cách và phát triển trí tuệ của trẻ. Thiết bị là công cụ và không thay thể thế giáo viên. Trẻ mầm non cần thể hiện được cảm xúc, hiểu được phản ứng và tới một mức độ nào đó, cả suy nghĩ của người xung quanh trong môi trường học tập. Các phần mềm tương tác có thể khơi gợi sự sáng tạo nơi trẻ nhưng bản thân trẻ vẫn cần nhận thức được sự kết nối với giáo viên và các bạn khác.
D. CHĂM SÓC GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
ĐTP với gần 15 năm hỗ trợ hiệu quả cho việc tổ chức các hoạt động giúp trẻ mầm non Việt nam làm quen với tiếng Anh.Những hỗ trợ cụ thể của ĐTP trong các năm qua:
  • Hợp tác với các NXB hàng đầu của thế giới để chọn lựa và cung cấp những bộ SGK phù hợp lứa tuổi, hiện đại và sử dụng hiệu quả trong môi trường giáo dục Việt Nam (Happy Hearts, Hooray Let’s Play, Crickets, Treehouse). Các bộ SGK này đã được giới thiệu đến hơn 54 tỉnh thành và có đến hàng chục ngàn học sinh mầm non đang sử dụng.
  • Hỗ trợ đào tạo – bồi dưỡng giáo viên (hàng ngàn giáo viên mầm non được bồi dưỡng giảng dạy Happy Hearts,Hooray Let’s Play, Crickets, Treehouse). Những buổi tập huấn của ĐTP đã lôi cuốn được nhiều cán bộ quản lý và giáo viên đến tham dự, qua đó đã có sự hiểu biết tốt hơn về giáo trình, phương pháp và kỹ thuật giảng dạy tiếng Anh cho trẻ mầm non. Kinh nghiệm giảng dạy và phong cách sinh động của các giảng viên đào tạo ĐTP cũng đã góp phần truyền cảm hứng và sự say mê nghề nghiệp đến các giáo viên. Các buổi tập huấn cho giáo viên do giảng viên người nước ngoài kết hợp với giảng viên Việt Nam đã tạo được sự tin tưởng của giáo viên trực tiếp làm việc với trẻ mầm non.
  • Mạng lưới hỗ tợ tài liệu và bồi dưỡng giáo viên phủ khắp nhiều tỉnh thành; tạo được một mối liên kết giữa giảng viên đào tạo, các nhân viên của ĐTP với chuyên viên tiếng Anh và giáo viên của các trường mầm non, các trung tâm, kịp thời hỗ trợ, tư vấn những vấn đề liên quan đến phương pháp giảng dạy và tổ chức giảng dạy tiếng Anh mầm non.
  • Những buổi tập huấn hay tọa đàm trao đổi của ĐTP dựa trên căn bản lấy học sinh làm trung tâm, chú trọng đến đối tượng là trẻ mầm non với đặc trưng về tâm lý, thể chất góp phần nâng cao nhận thức của giáo viên rằng trẻ mầm non có thể học ngoại ngữ mà không phải chịu áp lực. Giáo viên là người hướng dẫn để trẻ tiếp thu tự nhiên theo khả năng của từng em.
  • Song song với các hoạt động nêu trên, ĐTP cũng cung cấp các giải pháp trọn gói hỗ trợ cả công tác quản lý chuyên môn và giảng dạy tiếng Anh cho các trường học, trung tâm để năng cao chất lượng tiếng Anh mầm non. Đội ngũ tư vấn của công ty, cũng là giáo viên và giảng viên, giới thiệu đến trường, trung tâm và giáo viên các bộ sách thích hợp, hỗ trợ xây dựng chương trình riêng biệt. Đội ngũ này cũng đồng hành với trường, trung tâm và giáo viên trong khi thực hiện chương trình, kịp thời cùng tìm kiếm giải pháp trong từng tình huống. Ngoài việc hỗ trợ việc dạy và học hằng ngày, ĐTP cũng tư vấn về thiết kế và quản lý thư viện, tạo nên nguồn tham khảo thiết yếu cho nhà trường, trung tâm và giáo viên.
 
 
KẾT LUẬN:
Các NXB đóng một vai trò rất lớn trong việc cập nhật kiến thức và bồi dưỡng chuyên môn cho cả cán bộ quản lý và giáo viên TA mầm non thông qua các bộ SGK hiện đại, cung cấp đầy đủ tài liệu học tập và giảng dạy, phương tiện để tạo ra một môi trường ngoại ngữ tự nhiên cho sự phát triển ngoại ngữ của trẻ mầm non. Vì vậy, quản lý chuyên môn của ngành và từng đơn vị, nhà trường cần tận dụng đầy đủ những hỗ trợ của các NXB SGK Tiếng Anh mầm non trong quá trình thúc đẩy thực hiện có hiệu quả chương trình làm quen TA của trẻ mầm non tại Việt Nam. Là một trong những nhà xuất bản SGK, ĐTP đã có những nổ lực tuyển chọn và hợp tác xuất bản các SGK TA mầm non hiện đại cho Việt Nam. Điều có ý nghĩa lớn nhất là ĐTP đã thúc đẩy và hỗ trợ sự phát triển của giáo dục ngoại ngữ mầm non qua nhiều năm bồi dưỡng đội ngữ GV TA mầm non cho cả hệ công lập và các trung tâm tiếng Anh, đưa ra các giải pháp giúp cho các nhà trường và trung tâm tận dụng nguồn lực xã hội hóa cho việc xây dựng và phát triển cả quy mô và hiệu quả hoạt động. Đối với trẻ mầm non, việc học ngoại ngữ là một trong những bước đầu tiên tạo thuận lợi, xây dựng nền tảng cho việc phát huy khả năng của từng em trong việc học sau này. ĐTP cũng đang từng ngày góp phần vào việc tạo thêm điều kiện cho cả giáo viên và học sinh được làm việc và học tập trong môi trường tốt nhất.
 
 
Tham khảo
 
Jenny Dooley & Virginia Evans (...) Happy Hearts, NXB Express Publishing.
Gunter Gerngross & Herbert Puchta (2016) Hooray! Let’s Play!, NXB Helbling Languages
(http://ec.europa.eu/dgs/education_culture/repository/languages/policy/language-policy/documents/ellphb-summaries_en.pdf)
 

Nguồn tin: Bộ GD&ĐT

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Mã bảo mật   

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Giới thiệu về website

SPMAMNON.EDU.VN là trang web hỗ trợ cán bộ quản lý, giáo viên, sinh viên chuyên ngành giáo dục mầm non và cha mẹ trẻ trong chăm sóc giáo dục trẻ ở các cơ sở giáo dục mầm non và gia đình

Thống kê lượt truy cập
  • Đang truy cập54
  • Hôm nay441
  • Tháng hiện tại196,085
  • Tổng lượt truy cập11,830,155
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây